CZY MOŻEMY MÓWIĆ O DOWODACH NA ISTNIENIE BOGA?

Dowód jest uzasadnieniem pewnej tezy na podstawie innych tez, wcześniej przyjętych. Znamy dowody w fizyce i matematyce (te pojawiły się najwcześniej, bo już w IV wieku przed Chrystusem). Istnienie Boga jest jednak tezą zupełnie różną od tez występujących w matematyce czy fizyce. Czy można ją uzasadnić?

Twierdzenie o istnieniu Boga (Istoty Najwyższej, Absolutu) można uzasadnić na podstawie rozumowych dowodów. W historii tego zagadnienia podawano wiele argumentów przemawiających za istnieniem Boga, zarówno wśród myślicieli przedchrześcijańskich, np. w starożytnej Grecji, jak i wśród chrześcijan. Myślicielem, który odegrał szczególną rolę, był święty Tomasz z Akwinu (XIII). W rozprawach filozoficznych pożal on pięć dróg prowadzących do poznania Boga (poza drogą przez Objawienie). W czasach nam współczesnych podaje się nowsze wersje dowodów na istnienie Boga, : zwołując się przy tym do odkryć nauk przyrodniczych.

Jeden z najstarszych argumentów przemawiających za istnieniem Boga wywodzi się z obserwacji świata. Obserwator postrzega ciągłe zmiany zachodzące we wszechświe-;:e. zaczyna analizować poszczególne zmiany, a z czasem samo zjawisko zmienności. .Analiza ta prowadzi do pytania o źródło bądź zasadę zachodzącej zmiany. Jest nią z reguły inna rzecz, która sama także się zmienia. Tak sięgamy coraz dalej, mnożąc łańcuch przyczyn, a jednocześnie poszukując czegoś, co powoduje zmiany, a samo się nie zmienia. Poszukiwania te mają na celu odnalezienie początku wszelkiej zmienności. V :en sposób dochodzimy wreszcie do istnienia Tego, który zmianom daje początek, : sam im nie podlega. Jest to Bóg – Stwórca, a więc Ten, który powołuje do istnienia …. coś z niczego”.

Innym dowodem jest pogląd, który wskazuje na funkcjonowanie w świecie rzeczy rrszych i gorszych. Wszystko to, co istnieje, można określić jako dobre, ale w różnym zzpniu (zło traktujemy jako brak dobra). Odkrywając wartość, jaką niosą w sobie wszyst-łze rzeczy, możemy je uporządkować w zależności od tego, jaką „porcję” dobra w sobie iwierają. Tworzy się w ten sposób hierarchia wszystkich rzeczy. Na jej szczycie nalegałoby ustawić to, co jest najlepsze. Najdoskonalszym pod każdym względem, a więc wierającym w sobie wszelkie dobro, jest sam Bóg. Skoro tak, to otrzymujemy kolej-m. dowód na Jego istnienie.

O możliwości poznania Boga, bez odwołania się do religijnego Objawienia przekazanego w Piśmie Świętym, mówi też sama Biblia. Tekst Księgi Mądrości nazywa głupimi z natury tych ludzi, którzy nie poznali Boga: z dóbr widzialnych nie zdołali poznać Tego, który jest, patrząc na dzieła nie poznali Twórcy. „(…) Bo z wielkości i piękna stworzeń poznaje się przez podobieństwo ich Stwórcę . Na ten temat wypowiada się także święty Paweł. Prawda o danej wszystkim ludziom możliwości poznania Boga poprzez obserwację i analizę świata, nabiera powagi prawdy objawionej.

Człowiek może i powinien poznać Boga Stwórcę poprzez dostrzeżenie i rozważenie dobra i piękna przejawiającego się w świecie stworzonym. Dowody na istnienie Boga są próbą rozumowego uzasadnienia wiary, którą wyznajemy. Mogą one pomóc w poznaniu istnienia Boga. Nie zastąpią jednak osobistego aktu wiary i pokochania Tego, Który jest, Który był i Który przychodzi.